Κουστουμαρισμένοι, ευυπόληπτοι, υπεράνω πάσης υποψίας. Έτσι παρουσιάζονται —και έτσι θέλουν να τους βλέπουμε— οι περισσότεροι υποψήφιοι που φιγουράρουν στα ψηφοδέλτια ενόψει των βουλευτικών εκλογών.
Άνθρωποι με γραβάτες, χαμόγελα μετρημένα, βιογραφικά γυαλισμένα και λόγο προσεκτικά φιλτραρισμένο.
Η εικόνα είναι γνώριμη. Σχεδόν καθησυχαστική. Ίσως όμως υπερβολικά τέλεια για να είναι αληθινή. Γιατί πίσω από το καλοσιδερωμένο κοστούμι δεν κρύβεται πάντα η ουσία. Και πίσω από την “ευυποληψία” δεν υπάρχει απαραίτητα λογοδοσία.
Σε κάθε προεκλογική περίοδο επαναλαμβάνεται το ίδιο έργο: πρόσωπα που μέχρι χθες ήταν αόρατα, εμφανίζονται ξαφνικά ως σωτήρες. Υπόσχονται αλλαγή, μιλούν για διαφάνεια, επικαλούνται το “κοινό καλό”.
Και όμως, σπάνια εξηγούν με σαφήνεια πού ήταν όταν τα πράγματα πήγαιναν στραβά. Η υπεράνω πάσης υποψίας εικόνα λειτουργεί σχεδόν σαν ασπίδα. Ένα επικοινωνιακό φίλτρο που απομακρύνει την κριτική πριν καν αυτή εκφραστεί.
Όποιος φαίνεται “σοβαρός”, θεωρείται αυτομάτως και αξιόπιστος. Όποιος μιλά ήρεμα, περνά για λογικός. Όποιος δεν προκαλεί, μοιάζει ασφαλής επιλογή.
Είναι όμως αυτά αρκετά; Σε μια δημοκρατία που δοκιμάζεται από απογοήτευση και έλλειψη εμπιστοσύνης, το ζητούμενο δεν είναι οι αψεγάδιαστες εικόνες αλλά οι αληθινές απαντήσεις..
Οι πολίτες δεν έχουν ανάγκη από ακόμη ένα καλοφτιαγμένο προφίλ, αλλά από ανθρώπους που αντέχουν στον έλεγχο. Που δεν φοβούνται τις δύσκολες ερωτήσεις. Που δεν περιορίζονται σε γενικόλογες υποσχέσεις.
Ίσως, τελικά, το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι αυτοί που εμφανίζονται “υπεράνω πάσης υποψίας”, αλλά η δική μας τάση να το πιστεύουμε χωρίς δεύτερη σκέψη. Να επαναπαυόμαστε στην εικόνα αντί να αναζητούμε την ουσία. Οι εκλογές δεν είναι πασαρέλα. Και τα ψηφοδέλτια δεν είναι βιτρίνες. Αν κάτι αξίζει να θυμόμαστε, είναι πως πίσω από κάθε κοστούμι υπάρχει ένας άνθρωπος — και κάθε άνθρωπος οφείλει να κρίνεται όχι από το παρουσιαστικό του, αλλά από τις πράξεις του
